ޗައިނާގެ މިސައިލް ޓެސްޓާއެކު ޕެސިފިކް ސަރަޙައްދު އަސްކަރީވުމުގެ ބިރު ބޮޑުވެއްޖެ

ޕެސިފިކް ކަނޑުގެ ސަރަޙައްދަށް އަމާޒުކޮށް ޗައިނާއިން ދާދިފަހުން ކުރި ނިއުކްލިއަރ ހަތިޔާރު އުފުލުމުގެ ޤާބިލުކަން ލިބިގެންވާ މިސައިލް ޓެސްޓަކާ ގުޅިގެން، އެ ސަރަޙައްދުގެ ޖަޒީރާ ޤައުމުތަކުގެ މެދުގައި އޮތް ޚިޔާލުތަފާތުވުންތައް ހާމަވެއްޖެއެވެ. "ސުލްހައިގެ ކަނޑެއް" ގެ ގޮތުގައި އެ ސަރަޙައްދު ބޭއްވުމަށް އެ ޤައުމުތަކުން މަސައްކަތްކުރި ނަމަވެސް، މި ޓެސްޓާއެކު ސަރަޙައްދު އަސްކަރީވަމުންދާކަމުގެ ކަންބޮޑުވުން ވަނީ އިތުރުވެފައެވެ.

2024 ވަނަ އަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު މަހަށްފަހު ޗައިނާއިން ޕެސިފިކަށް ފޮނުވާލިކަން އެނގިފައިވާ ފުރަތަމަ ބެލިސްޓިކް މިސައިލް ޓެސްޓް ޖުލައި މަހު ކޮށްފައިވަނީ، ފިޖީ އާއި އޮސްޓްރޭލިއާއާ ދެމެދު ދިފާޢީ ބޮޑު މުޢާހަދާއެއްގައި ސޮއިކުރިތާ މަދު ގަޑިއިރުތަކެއްގެ ތެރޭގައެވެ. މިއީ ފިޖީން ވެވުނު ފުރަތަމަ ރަސްމީ އިއްތިޙާދެވެ. މި ދަނޑިވަޅުން ދައްކުވައިދެނީ، ޗައިނާއާއި އެމެރިކާ އަދި އެމެރިކާގެ ބައިވެރިންގެ މެދުގައި ނުފޫޒު ފޯރުވުމަށް ވާދަކުރަމުންދާ މި ސަރަޙައްދުގެ ސަލާމަތީ މާޙައުލު އިތުރަށް އުނދަގޫވަމުންދާ ކަމެވެ.

މި ޓެސްޓަށް މަހަކަށްވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވެފައިވާއިރު، ޕެސިފިކް ޖަޒީރާތަކުގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރުންނަށް، ބެއިޖިންގގެ މިސައިލް ޓެސްޓު ކުށްވެރިކޮށް ގުޅިފައިވާ ބަޔާނެއް ނެރުމަށް ވަނީ އެއްބަސްވެވޭގޮތް ނުވެފައެވެ. ނަމަވެސް، ވަކިވަކި ލީޑަރުން ވަނީ ސަރަޙައްދުގައި އަސްކަރީ ހަރަކާތްތައް އިތުރުވަމުންދާތީ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރައްވާފައެވެ.

ޕަޕުއާ ނިއު ގިނީގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ޖަސްޓިން ޓްކަޗެންކޯ ވަނީ މި ޓެސްޓަކީ "މުޅިން ނުގުޅޭ" ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަކުރައްވާފައެވެ. އެހެންނަމަވެސް، ޗައިނާއަކީ އަދިވެސް ޕަޕުއާ ނިއު ގިނީގެ ގާތް ރަޙުމަތްތެރިއެއް އަދި ބައިވެރިއެއްކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ ޓެސްޓުކުރުމުގެ ކުރިން ބެއިޖިންގ އިން އެކަން އަންގާފައިވާ ކަމަށާއި، ނަމަވެސް މިސައިލް ވެއްޓޭނެ ތަނެއްގެ ތަފްޞީލު ދީފައިނުވާ ކަމަށެވެ.

ޗައިނާއިން ވަނީ މި ޓެސްޓު ދިފާޢުކޮށް، މިއީ ރައްކާތެރިކަމާއެކު ކުރިއަށްގެންދިޔަ ކަމެއްކަމަށް ބުނެފައެވެ. އަދި މިކަމާ މެދު މާބޮޑަށް ނުވިސްނުމަށް ޤައުމުތަކަށް ވަނީ ގޮވާލާފައެވެ.

ޕެސިފިކުގައި އަސްކަރީ ހަރަކާތްތައް އިތުރުވުން

މި މިސައިލް ޓެސްޓު ހަދާފައިވަނީ، އެމެރިކާއާއި ޗައިނާއާ ދެމެދު ސްޓްރެޓީޖިކް ވާދަވެރިކަމުގެ މައިދާނަކަށް ޕެސިފިކް ސަރަޙައްދު ވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައެވެ. ޓަސްމަން ކަނޑުގައި ޗައިނާގެ ކަނޑުގެ ސިފައިން ހަރަކާތްތެރިވުމާއި ލައިވް-ފަޔަރ ތަމްރީނުތައް ކުރިއަށްގެންދާއިރު، އެމެރިކާއާއި އެމެރިކާގެ ބައިވެރިން އަންނަނީ ގުއާމް އަދި ހަވާއީ ސަރަޙައްދުގައި އަސްކަރީ ތަމްރީނުތައް ހަދަމުންނެވެ. ހަމައެހެންމެ، އެމެރިކާއިން ޕެސިފިކުގައި، ޚާއްޞަކޮށް ހަވާއީ، ގުއާމް އަދި މާޝަލް އައިލެންޑްސްގައި ބޮޑު އަސްކަރީ ޙާޒިރުކަމެއް ދަމަހައްޓައެވެ.

ޕެސިފިކް ޤައުމުތަކުގެ ސަރުކާރުތަކަށް، މި އިތުރުވަމުންދާ އަސްކަރީ ޙާޒިރުކަމުގެ ސަބަބުން އުނދަގޫތަކާ ދަނީ ކުރިމަތިވަމުންނެވެ. ސަލާމަތީ ގުޅުންތަކުގެ ސަބަބުން މޮނިޓަރކުރުމާއި، ކާރިސާތަކަށް އިޖާބަދިނުމާއި، ފުލުހުންގެ ޚިދުމަތާއި ތަމްރީނުތަކަށް ފައިދާހުރި ވަސީލަތްތައް ލިބުނު ނަމަވެސް، ޕެސިފިކުގެ ސަރަޙައްދުތަކާއި ކަނޑުތައް ބޮޑެތި ބާރުތަކުގެ ވާދަވެރިކަމުގެ ތެރެއަށް ވަދެގެންދިއުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑެވެ. ޓުވާލޫގެ ޕަރމަނަންޓް ފޮރިން ސެކްރެޓަރީ ޕަސޫނާ ޓުއާގާ ވަނީ، އޮސްޓްރޭލިއާ، އިނގިރޭސިވިލާތް އަދި އެމެރިކާގެ މެދުގައި ވެފައިވާ އޯކަސް (AUKUS) މުޢާހަދާ ފަދަ ސަލާމަތީ އެއްބަސްވުންތަކާއެކު، ސަރަޙައްދު އަސްކަރީވަމުންދާތީ އެކަމުގެ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރައްވާފައެވެ.

އުޞޫލީގޮތުން އެއްގަލަކަށް އެރިނަމަވެސް ޢަމަލީގޮތުން ބައިބައިވުން

2025 ވަނަ އަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު މަހު ޕެސިފިކް ލީޑަރުން ވަނީ "އޯޝަން އޮފް ޕީސް ޑިކްލަރޭޝަން" ނުވަތަ ސުލްހައިގެ ކަނޑެއްގެ ޤަރާރު ފާސްކޮށް، ސަރަޙައްދު ޙިމާޔަތްކުރުމަށާއި ބައިނަލްއަޤްވާމީ ސުލްހަ އާއި ސަލާމަތްތެރިކަން ހަރުދަނާކުރުމަށް ވަޢުދުވެފައެވެ. އޮސްޓްރޭލިއާ އާއި ފިޖީއާ ދެމެދު ވެވުނު "އޯޝަން އޮފް ޕީސް އެލަޔަންސް" އަކީވެސް މި ފްރޭމްވަރކްގެ ދަށުން އުފެދުނު އެއްބަސްވުމެކެވެ.

ނަމަވެސް، ސަލާމަތީ އެއްބަސްވުންތައް އިތުރުވުމުގެ ސަބަބުން ފުށުއެރުންތަކެއް ވަނީ އުފެދިފައެވެ. ސޮލޮމަން އައިލެންޑްސްގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ރިކް ހޯއެނިޕްވެލާ ވިދާޅުވީ، ސަރަޙައްދީ އެޖެންޑާ ވާންޖެހޭނީ "ޕެސިފިކުން އުފައްދާ، ޕެސިފިކުން ބައްޓަންކުރާ އަދި ހަމައެކަނި ޕެސިފިކަށް ޚާއްޞަ" އެއްޗަކަށް ކަމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް ޗައިނާގެ މިސައިލް ޓެސްޓަށް ގުޅިފައިވާ ރައްދެއް ދިނުމަށް ނުކުޅެދުމުން، އެ އުޞޫލުތައް ތަންފީޒުކުރުމަކީ ކިހާ އުނދަގޫ ކަމެއްކަން ވަނީ ހާމަވެފައެވެ.

ޗައިނާގެ ސަބަބުން ސަރަޙައްދީ އިއްތިފާޤު ބައިބައިވުން

ޓައިވާނާ އޮތް ގުޅުން ކަނޑާލައި ބެއިޖިންގއާ ގުޅުން ބަދަހިކޮށްފައިވާ ކިރިބާޓީ އާއި ނައޫރޫ އިން ވަނީ، ޗައިނާގެ ޓެސްޓާ ދެކޮޅަށް ހުށަހެޅުނު ބަޔާނުގެ ޢިބާރާތްތަކަށް ތާއީދުނުކޮށްފައެވެ. ނިއުޒީލެންޑުގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ވިންސްޓަން ޕީޓަރސް ވަނީ، އެއްބަސްވުމަކަށް ނާދެވުނީ ބޭރުގެ ނުފޫޒުގެ ސަބަބުން ކަމަށް ތުހުމަތުކުރައްވާފައެވެ. ނަމަވެސް ވަކި ޤައުމެއްގެ ނަން އޭނާ ވިދާޅުވެފައެއް ނުވެއެވެ. މިކަމުން ދައްކައިދެނީ ޗައިނާއާމެދު ޕެސިފިކް ޤައުމުތަކުން ގެންގުޅެނީ އެއްގޮތް ސިޔާސަތެއް ނޫންކަމެވެ.

ބައެއް ސަރުކާރުތަކުން ބެއިޖިންގ ދެކެނީ އިޤްތިޞާދީ އަދި ޚާރިޖީ މުހިންމު ބައިވެރިއެއްގެ ގޮތުގައެވެ. އަނެއްބައި ޤައުމުތަކުން ޗައިނާގެ އަސްކަރީ ހަރަކާތްތަކާއި ސަރަޙައްދީ ނުފޫޒު ފުޅާވުމުގެ ސަބަބުން ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރެއެވެ.

ޕެސިފިކަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ސަލާމަތީ ދަތިކަން

ޕެސިފިކް ޤައުމުތަކަށް ދިމާވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު މައްސަލައަކީ ސަލާމަތީ ރައްކާތެރިކަމާއި ސްޓްރެޓީޖިކް މިނިވަންކަމާ ދެމެދު އޮތް ކޯޅުމެވެ. ފިޖީގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ސަކިއާސީ ޑިޓޯކާ ވަނީ މިކަން ޤަބޫލުކުރައްވާކަން ހާމަކުރައްވައި، ޤައުމުތަކުން ބޭނުންވަނީ "ހަނގުރާމަމަތީ ސާމާނުތަކުން" ސަލާމަތްވާން ކަމަށާއި، ނަމަވެސް ބައެއް ސަލާމަތީ ވަސީލަތްތަކަކީ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް މުހިންމު އެއްޗެއްކަން ޤަބޫލުކުރާކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.

ފިޖީން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް އެމެރިކާ އިސްވެ އޮވެ ހިންގާ ރިމްޕެކް (RIMPAC) އަސްކަރީ ތަމްރީނުތަކުގައި ބައިވެރިވުމަކީ މިކަމުގެ ހެއްކެކެވެ. ފިޖީން އަންނަނީ "ސުލްހައިގެ ކަނޑެއް" ގެ ޚިޔާލަށް ތާއީދުކުރަމުން، ހަމައެއާއެކު ސަރަޙައްދީ ސަލާމަތީ އޮނިގަނޑުތަކުގެ ތެރެއަށްވެސް ވަންނަމުންނެވެ.

ޗައިނާގެ މިސައިލް ޓެސްޓުން ހާމަވެގެންދިޔައީ، ޕެސިފިކަކީ ސުލްހަވެރި ތަނެއްގެ ގޮތުގައި އޮތުމަށް ކުރާ އުންމީދާއި، އެ ސަރަޙައްދުގައި ހިނގަމުންދާ ސްޓްރެޓީޖިކް ޙަޤީޤަތްތަކާ ދެމެދު އޮތް ފަރަގު ބޮޑުވަމުންދާ ކަމެވެ. ބޭރުގެ ބާރުތަކުގެ އަސްކަރީ އެހީތެރިކަން ހޯދާ މިންވަރު އިތުރުވިވަރަކަށް، ސަރަޙައްދު އަސްކަރީވުމުގެ ނުރައްކާ ބޮޑުވެއެވެ. ނަމަވެސް އެ އެއްބަސްވުންތައް ދޫކޮށްލައިފިނަމަ، ވާދަވެރިކަން ބޮޑުވަމުންދާ ސަލާމަތީ މާޙައުލަކަށް އިޖާބަދިނުމަށް ދަތިތަކާ ކުރިމަތިވާނެއެވެ.

ޕަލާއޯގައި ކުރިއަށް އޮތް ޕެސިފިކް އައިލެންޑްސް ފޯރަމްގެ ލީޑަރުންގެ ބައްދަލުވުމުގައި މި މައްސަލަތަކާ މެދު ފުންކޮށް މަޝްވަރާކުރެވޭނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. އެންމެ މުހިންމު ކަމަކަށް ވާނީ، ޗައިނާއާއި ހުޅަނގުގެ ބާރުތަކުގެ ސްޓްރެޓީޖިކް ވާދަވެރިކަމުގެ ތެރެއަށް ނުވަދެ، ޕެސިފިކް ޤައުމުތަކުގެ މަޞްލަޙަތުތައް ޙިމާޔަތްކުރެވޭނެ ގުޅިފައިވާ ސަލާމަތީ ސިޔާސަތެއް އެކުލަވާލުން ކަމުގައި ދިރާސާކުރާ ފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ.