އިންޑިއާގެ އުމްރާނީ ތަރައްގީ: ފައިސާ އެބަހުރި، ނަމަވެސް ނަތީޖާ ނެރެވިދާނެތަ؟
މިދިޔަ އޮގަސްޓު މަހު ފާހަގަކުރި އިންޑިއާގެ 80 ވަނަ މިނިވަން ދުވަހު، ބޮޑުވަޒީރު ނަރެންދުރަ މޯދީ ވަނީ 2047 ވަނަ އަހަރު އަންނަންވާއިރަށް ތަރައްގީވެފައިވާ ގައުމަކަށް އިންޑިއާ ހެދުމަށް "ސަޕްތަދާރާ" ނުވަތަ ހަތް ދާއިރާއެއްގެ މައްޗަށް އެކުލެވޭ އޮނިގަނޑެއް ތައާރަފުކުރައްވާފައެވެ. މީގެ އެންމެ މުހިންމު އެއް ބަޔަކީ އުމްރާނީ ތަރައްގީއެވެ. އިންޑިއާގެ އިގުތިސާދުގެ އަގު މިހާރު 4.15 ޓްރިލިއަން ޑޮލަރަށް އަރާފައިވާއިރު، އެ ގައުމަކީ ދުނިޔޭގައި އެންމެ ހަލުވިކޮށް ކުރިއަރަމުން އަންނަ އެއް އިގުތިސާދެވެ. އިންޓަނޭޝަނަލް މަނިޓަރީ ފަންޑު (އައިއެމްއެފް) އިން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި ކުރިއަށް އޮތް އެއް އަހަރު ނުވަތަ ދެ އަހަރު ތެރޭގައި އިނގިރޭސިވިލާތާއި ޖަޕާން ފަހަތަށް ޖައްސާލުމަށްފަހު، 2031 ވަނަ އަހަރު އަންނަންވާއިރަށް ޖަރުމަނަށް ވުރެ ވެސް އިންޑިއާގެ އިގުތިސާދު ކުރިއަރާނެއެވެ.
ފާއިތުވި ދިހަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި އިންޑިއާގެ އުމްރާނީ ތަރައްގީއަށް އައިސްފައިވާ ބޮޑެތި ކުރިއެރުންތައް ވަރަށް ފާހަގަކޮށްލެވެއެވެ. ގައުމީ ހައިވޭތައް ހެދުމުގެ މަސައްކަތް މީގެ ދިހަ އަހަރު ކުރިން ދުވާލަކު 12 ކިލޯމީޓަރުން މިހާރު 34 ކިލޯމީޓަރަށް ވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. އަދި ހައިވޭ ނެޓްވޯކް 61 އިންސައްތަ ފުޅާވެ، 146،000 ކިލޯމީޓަރަށް ވުރެ ދިގުވެފައިވެއެވެ. މީގެ އިތުރުން މުދާ އުފުލުމަށް ހާއްސަކޮށްގެން ހަދާ 3،300 ކިލޯމީޓަރުގެ ދިގު ދެ ރޭލު ކޯރިޑޯގެ މަސައްކަތް ގާތްގަނޑަކަށް ނިމިފައިވާއިރު، ކުރިމަގުގައި އިންޑިއާގެ މުދާ އުފުލާ ރޭލުތަކުގެ 70 އިންސައްތަ ދަތުރުކުރާނީ މި މަގުތަކުންނެވެ.
2014 ވަނަ އަހަރާ އަޅާބަލާއިރު އާންމު ކެޕިޓަލް ހަރަދުތައް ހަ ގުނަ އިތުރުވެފައިވާއިރު، މި ދިހަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ ހަރަދުތައް އިތުރު 60 އިންސައްތަ އިތުރުވާނެ ކަމަށް ސަރުކާރުން ލަފާކުރެއެވެ. އަދި 2022 ގައި ފެށި ނޭޝަނަލް ލޮޖިސްޓިކްސް ޕޮލިސީގެ ސަބަބުން ވޯލްޑް ބޭންކުގެ ލޮޖިސްޓިކްސް ރޭންކިންގައި އިންޑިއާ ވަނީ 139 ގައުމުގެ ތެރެއިން 38 ވަނައަށް ޖެހިލާފައެވެ. މިއީ 16 ދަރަޖައިގެ ކުރިއެރުމެކެވެ. މުދާ އުފުލުމުގެ ހަރަދުތައް ޖީޑީޕީގެ 14 އިންސައްތައިން 8 އިންސައްތައަށް ވަނީ ދަށްވެފައެވެ. ޑިޖިޓަލް ޓޯލް ސިސްޓަމްތަކާއި އިލެކްޓްރޯނިކް ކަސްޓަމްސްގެ ސަބަބުން މިކަމަށް ވަނީ އިތުރު ލުއިފަސޭހަތަކެއް ލިބިފައެވެ.
ނަމަވެސް، މިއީ ހަމައެކަނި ފައިސާ ކަނޑައަޅައި ލަނޑުދަނޑިތައް ހާސިލުކުރަން ރާވާފައިވާ މިންވަރެވެ. އިންޑިއާގެ 2047 ގެ އަމާޒަށް ވާސިލުވުން ބިނާވެފައިވަނީ ވަގުތަށް މަޝްރޫއުތައް ނިންމޭނެ މިންވަރެއްގެ މައްޗަށެވެ. ސަރުކާރުގެ ތަފާސްހިސާބުތަކުން ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ ކަންތައްތަކެއް ފެންނަން އެބަހުއްޓެވެ. މިދިޔަ ޖުލައި މަހުގެ ނިޔަލަށް، 17 މިނިސްޓްރީއަކުން ކުރިއަށްގެންދާ 150 ކްރޯޑު ރުޕީސްއަށް ވުރެ އަގުބޮޑު 1،775 ޕްރޮޖެކްޓެއްގެ ބަޖެޓުން ޖުމްލަ 3.4 ލައްކަ ކްރޯޑު ރުޕީސް ވަނީ އިތުރަށް ހަރަދުވެފައެވެ.
ފާއިތުވި ދިހަ އަހަރުގެ އެންމެ ބޮޑު ކާމިޔާބީ ކަމަށްވާ ހައިވޭ ހެދުމުގެ މަސައްކަތް ވެސް ވަނީ މަޑުޖެހިފައެވެ. 2026 ވަނަ އަހަރުގެ މާލީ އަހަރު ނިމުނުއިރު، އާ ކޮންޓްރެކްޓްތައް ދޫކުރި މިންވަރާއި އަމަލީ މަސައްކަތްތައް ހިނގި މިންވަރު ވަނީ 2017 ވަނަ އަހަރަށް ފަހު ނުދާހާ ދަށަށް ގޮސްފައެވެ. ސަރުކާރުން ބުނާ ގޮތުގައި މިކަން ދިމާވީ ބިން ހޯދުމާއި ތިމާވެށީގެ މައްސަލަތަކާ ގުޅިގެންނެވެ. ޕާލަމެންޓަރީ ކޮމިޓީއަކުން ހޯދި ހޯދުންތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި 189 ހައިވޭ ޕްރޮޖެކްޓެއް ލަސްވެފައިވަނީ ބިން ހޯދުމުގެ ދަތިތަކާ ހުރެއެވެ. އަދި 64 ޕްރޮޖެކްޓެއް މަޑުޖެހިފައިވަނީ ތިމާވެށީގެ ހުއްދަތައް ނުލިބިގެންނެވެ. މިއީ އާ މައްސަލަތަކެއް ނޫނެވެ. މީގެ ކުރިން އޮތް ބިން ހޯދުމުގެ މަރުހަލާ މާ ލަސްވެފައި ހަރަދު ބޮޑުވުމުގެ ސަބަބުން، 2025 ވަނަ އަހަރު ނޭޝަނަލް ހައިވޭސް އޮތޯރިޓީން ވަނީ ބިން ހޯދުމަށް 336 ދުވަހުގެ އާ މަރުހަލާއެއް ތައާރަފުކޮށްފައެވެ.
2030 ވަނަ އަހަރާ ހަމައަށް އިންޑިއާއިން އުމްރާނީ ތަރައްގީއަށް 90 ލައްކަ ކްރޯޑާއި 100 ލައްކަ ކްރޯޑު ރުޕީސްއާ ދެމެދުގެ އަދަދެއް ހަރަދުކުރަން ވަނީ ރާވާފައެވެ. މިއީ ކުރީގެ ފަސް އަހަރާ އަޅާބަލާއިރު 60 އިންސައްތައިގެ ކުރިއެރުމެކެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ކޮންޓްރެކްޓްތައް ހަވާލުކޮށް، ބިން ހޯދައި، އަވަހަށް ޕްރޮޖެކްޓްތައް ނިންމޭނެ ކަމަށް ބަލައިގެން އަންދާޒާކޮށްފައިވާ އަދަދުތަކެކެވެ.
ވޯލްޑް ބޭންކުގެ ލޮޖިސްޓިކްސް ރޭންކިންގައި އިންޑިއާއަށް 38 ވަނަ ލިބުމަކީ ކުރިއެރުމެއް ނަމަވެސް، 2030 ވަނަ އަހަރު އަންނަންވާއިރަށް އެންމެ ކުރީގައި އުޅޭ 25 ގައުމުގެ ތެރޭގައި ހިމެނުމަށް ސަރުކާރުން ކަނޑައަޅާފައިވާ ލަނޑުދަނޑިއަށް ވާސިލުވުމަށް އަދިވެސް ގޮންޖެހުންތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ. މީގެ އިތުރުން ޖަޕާނާއި ޖަރުމަނު ފަދަ ގައުމުތައް ފަހަތަށް ޖައްސާލުމަށްފަހު އިންޑިއާ ދުނިޔޭގެ އެންމެ ބޮޑު ހަތަރުވަނަ އިގުތިސާދަށް ވުމަކީ، ހަމައެކަނި އުމްރާނީ ތަރައްގީއަށް ބަރޯސާވާ ކަމެއް ނޫނެވެ. އެކަން އެމެރިކާ ޑޮލަރާ އަޅާބަލާއިރު އިންޑިއާ ރުޕީސްގެ އަގަށް އަންނަ ބަދަލުތަކުގެ މައްޗަށް ވެސް ބިނާވެއެވެ.
މީގެ މާނައަކީ އިންޑިއާގެ އުމްރާނީ ތަރައްގީއަކީ ހިޔާލީ ފޮލާއެކޭ ނޫނެވެ. ހަރަދުތައް ކުރެވެމުންދާ ކަމާއި ސިޔާސީ ނިޔަތް އޮތްކަން އެބަ ފެނެއެވެ. ލޮޖިސްޓިކްސް ހަރަދު ކުޑަވުމާއި ހައިވޭތައް އިތުރުވުމުގެ ނަތީޖާ ގައުމުގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކުން ފެންނަމުންދެއެވެ. ނަމަވެސް، 2047 ގެ ލަނޑުދަނޑިއަށް ވާސިލުވުން ބިނާވެފައިވަނީ، ކުރިއަށް އޮތް ދެތިން އަހަރުގެ ތެރޭގައި ބިން ހޯދުމުގެ އާ އުސޫލު ފަދަ އިސްލާހުތަކުގެ ސަބަބުން މަސައްކަތްތައް އަވަސްވޭތޯ ބެލުމުގެ މައްޗަށެވެ. އެހެންކަމުން އިންޑިއާގެ 2047 ގެ އަމާޒަށް ވާސިލުވެވޭނެތޯ ބެލުމުގެ ހަގީގީ އިމްތިހާނަކީ ކުރިއަށް އޮތް ބަޖެޓެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ އިއުލާނުކުރެވޭ ޕްރޮޖެކްޓްތަކުގެ އަމަލީ މަސައްކަތްތައް ހަލުވިކަމާއެކު ކުރިއަށްގެންދެވޭނެތޯ ކުރެވޭ އިމްތިހާނެވެ.
