ވިއެޓްނާމާއި އިންޑިއާއިން މެދުފަންތީގެ ބާރުތަކުގެ ޚާރިޖީ ގުޅުމުގެ އައު ސަފުހާއެއް ފަށައިފި

ރަސްމީ ދަތުރުފުޅުތަކަކީ ބައިނަލްއަޤުވާމީ ނިޒާމު ބަދަލުކޮށްލާފަދަ ކަންކަން ކަމުގައި އާންމުކޮށް ނުވި ނަމަވެސް، އެއިން ފުން ބަދަލުތަކެއް ފެނިގެންދެއެވެ. 2026 ވަނަ އަހަރުގެ މެއި މަހު ވިއެޓްނާމްގެ ކޮމިއުނިސްޓް ޕާޓީގެ ޖެނެރަލް ސެކްރެޓަރީ ޓޯ ލަމް ނިއުދިއްލީއަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅަކީ 2013 ވަނަ އަހަރަށްފަހު މިފަދަ އިސް ބޭފުޅަކު ކުރެއްވި ފުރަތަމަ ދަތުރުފުޅެވެ. މި ދަތުރުފުޅުގެ ސަބަބުން ދެޤައުމުގެ ގުޅުމަށް އައު ދިރުމެއް ލިބިގެންދިޔައެވެ. ދަތުރުފުޅަށްފަހު ނެރުނު "އެންހާންސްޑް ކޮމްޕްރިހެންސިވް ސްޓްރެޓީޖިކް ޕާޓްނަރޝިޕް" (އީސީއެސްޕީ) ގުޅިފައިވާ ބަޔާނުން ދައްކުވައިދިނީ، ޗައިނާއާ މެދު އޮންނަ ކަންބޮޑުވުންތަކަށްވުރެ ބޮޑަށް، ޤައުމީ ތަރައްޤީގެ އަމާޒުތަކަށް ދެޤައުމުންވެސް މިހާރު އިސްކަންދޭ ކަމެވެ.

ވިއެޓްނާމާއި އިންޑިއާގެ ގުޅުން އާންމުގޮތެއްގައި ސިފަކުރެވެނީ ޖިއޯޕޮލިޓިކްސްގެ ނަޒަރުންނެވެ. އެއީ ޗައިނާގެ ނުފޫޒާ މެދު އޮންނަ ކަންބޮޑުވުމާއި، ސްޓްރެޓީޖިކް މިނިވަންކަމާއި، ދެކުނު ޗައިނާ ކަނޑުގައި މިނިވަންކަމާއެކު ދަތުރުފަތުރުކުރުމުގެ ޙައްޤަށް ތާއީދުކުރުން ފަދަ ކަންކަމެވެ. މިއީ މުޅިން ގޯސް ތަޞައްވުރެއް ނޫން ނަމަވެސް، މިއީ ފުރިހަމަ މަންޒަރެއް ނޫނެވެ. މިއީ ހަމައެކަނި އެހެން ބާރަކަށް ރައްދުދިނުމުގެ ގޮތުން އުފެދިފައިވާ ގުޅުމަކަށް ވުރެ ބޮޑަށް، އަމިއްލަ އިސްނެގުމުގެ މަތިން ކުރިއަށްގެންދާ ފުޅާ އެއްބާރުލުމެކެވެ.

ދެޤައުމުގެ ދެމެދުގައި ކުރެވުނު ވިޔަފާރީގެ މިންވަރު 2025 ވަނަ އަހަރު 16.5 ބިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރަށް އަރާފައިވާއިރު، ސަރުކާރުތަކުގެ އަމާޒަކީ 2030 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް މި ޢަދަދު 25 ބިލިއަން ޑޮލަރަށް އިތުރުކުރުމެވެ. ވިއެޓްނާމްގެ ކާރު އުފައްދާ ކުންފުނި ވިންފާސްޓުން ވަނީ އިންޑިއާގެ ތަމަޅަ ނާޑޫގައި އިލެކްޓްރިކް އުޅަނދު އުފެއްދުމަށް 2 ބިލިއަން ޑޮލަރު އިންވެސްޓްކުރާނެކަން އިޢުލާންކޮށްފައެވެ. ހަމައެއާއެކު، ވިންގްރޫޕުން ވަނީ ތެލަންގާނާގައި 3 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ މަލްޓި-ސެކްޓަރ މަޝްރޫޢެއް ހިންގުމަށް ފަހުމުނާމާއެއްގައި ސޮއިކޮށްފައެވެ. މި ކަންކަމުން އަންގައިދެނީ މިއީ ހަމައެކަނި ބޭރުގެ ނުރައްކާތަކުން ސަލާމަތްވުމަށްވުރެ، ސިނާޢީ ގޮތުން އެއްބާރުލުން ދިނުމަށް ބިނާވެފައިވާ ގުޅުމެއް ކަމެވެ.

މިއީ ތަރައްޤީގެ ޚާރިޖީ ސިޔާސަތެވެ. އެބަހީ، އެތެރޭގެ ތަރައްޤީގެ އެޖެންޑާތައް ކުރިއެރުވުމަށް ބޭރުގެ ގުޅުންތައް ބޭނުންކުރުމެވެ. ވިއެޓްނާމާއި އިންޑިއާއިން ވެސް ވަނީ ދިގު މުއްދަތުގެ ޤައުމީ އަމާޒުތަކެއް ކަނޑައަޅާފައެވެ. އެގޮތުން، 2045 ވަނަ އަހަރުގެ ނިޔަލަށް މަތީ އާމްދަނީ ލިބޭ ޤައުމަކަށް ވުމަށް ވިއެޓްނާމުން އަމާޒު ހިފާފައިވާއިރު، އިންޑިއާގެ 'ވިކްސިތް ބާރަތް' ތަޞައްވުރަކީ 2047 ވަނަ އަހަރަށް ތަރައްޤީވެފައިވާ ޤައުމަކަށް ވުމެވެ. ބައިނަލްއަޤުވާމީ މަޝްވަރާތައް ބައްޓަންކުރަނީ މި ސްޓްރެޓީޖިކް އަމާޒުތަކުގެ މައްޗަށެވެ. އިންޑިއާ އެމްބަސީއާއި ހޯ ޗީ މިން ނޭޝަނަލް އެކެޑަމީ އޮފް ޕޮލިޓިކްސް ގުޅިގެން 2024 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަހު ހަނޯއީގައި ބޭއްވި މަހާސިންތާގައި ވަނީ، މި އަމާޒުތަކާ އެއްގޮތަށް ދެޤައުމުގެ ގުޅުން ބައްޓަންކޮށް، މިއީ ހަމައެކަނި ވާހަކަތަކެއްގެ ބަދަލުގައި ޢަމަލީ ސިޔާސަތަކަށް ހަދާފައެވެ.

ދެ ޤައުމުގެ އިޤުތިޞާދަކީވެސް އެކަކު އަނެކަކަށް ފައިދާހުރި ސިފަތަކެއް އެކުލެވޭ ދެ އިޤުތިޞާދެވެ. ވިއެޓްނާމަކީ އެކްސްޕޯޓަށް ބިނާވެފައިވާ މެނުފެކްޗަރިންގ ހަބެކެވެ. އެ ޤައުމުން ދަނީ މަތީ ފެންވަރުގެ ޓެކްނޮލޮޖީއާއި ތަފާތު މާކެޓްތައް ހޯދަމުންނެވެ. 2025 ވަނަ އަހަރު ވިއެޓްނާމްގެ ޑިޖިޓަލް އިޤުތިޞާދު ގާތްގަނޑަކަށް 45 ބިލިއަން ޑޮލަރަށް އަރާފައިވާއިރު، މިއީ އަހަރުން އަހަރަށް 20 އިންސައްތައިގެ ކުރިއެރުމެކެވެ. މިއީ އިރުދެކުނު އޭޝިއާގައި އެންމެ ހަލުވި ކުރިއެރުމެވެ. އަނެއްކޮޅުން، އިންޑިއާ އަކީ ބޭހުގެ ސިނާޢަތާއި، އައިޓީ ޚިދުމަތްތަކާއި، ޖައްވީ ޓެކްނޮލޮޖީ އަދި ދިފާޢީ ސިނާޢަތުގައި ކުރިއަރަމުން އަންނަ ޤައުމެކެވެ.

ދިފާޢީ ދާއިރާއަށް ބަލާއިރު، އިންޑިއާއިން ބްރަހްމޯސް ސުޕަރސޮނިކް ކްރޫޒް މިސައިލް ގަތުމުގެ ޝައުޤުވެރިކަން ވިއެޓްނާމުން ވަނީ ރަސްމީކޮށް ފާޅުކޮށްފައެވެ. ގާތްގަނޑަކަށް 629 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ މި މުޢާމަލާތުގެ މަޝްވަރާތައް މިހާރު ދަނީ ކުރިއަށެވެ. މީގެ އިތުރުން، ވިއެޓްނާމްގެ ސުޚޯއީ އެސްޔޫ-30 ފައިޓަރ ޖެޓްތަކާއި ކިލޯ-ކްލާސް ސަބްމެރިންތައް މަރާމާތުކޮށް ބެލެހެއްޓުމުގެ އެހީތެރިކަން އިންޑިއާއިން ވަނީ ހުށަހަޅާފައެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ވިއެޓްނާމްގެ ދިފާޢީ އޮނިގަނޑުގައި އިންޑިއާގެ ދައުރު އިތުރަށް ފުޅާވެގެންދާނެއެވެ. މިއީ ދެޤައުމުގެ ސަލާމަތީ އަދި ތަރައްޤީގެ ބޭނުންތައް އެއްގޮތްވަމުންދާކަމުގެ ހެއްކެކެވެ.

އީސީއެސްޕީގެ ދަށުން މި ގުޅުން ވަނީ އައު އޮނިގަނޑުތަކެއްގެ ތެރެއިން ހަރުދަނާކުރެވިފައެވެ. މީގެ ތެރޭގައި 2+2 ސްޓްރެޓީޖިކް ޑިޕްލޮމަސީ-ޑިފެންސް ޑައިލޮގް އަދި އިންޑިއާގެ އިންޑޯ-ޕެސިފިކް އޯޝަންސް އިނިޝިއޭޓިވްގައި ވިއެޓްނާމުން ބައިވެރިވުން ހިމެނެއެވެ. މިއީ އާސިއާން އައުޓްލުކް އޮން ދަ އިންޑޯ-ޕެސިފިކް އާ ގުޅިފައިވާ ކަންކަމެވެ. ޓޯ ލަމްގެ ދަތުރުފުޅުގައި ޑިޖިޓަލް ޓެކްނޮލޮޖީ، ސައިބަރ ސެކިއުރިޓީ، ފާމަސޫޓިކަލްސް އަދި ރެއަރ އާތްސް ހިމެނޭހެން 13 އެއްބަސްވުމެއްގައި ސޮއިކުރެވުނެވެ.

މި ގުޅުމަކީ ދެ ޤައުމުންވެސް ނުފޫޒު ފޯރުވަން ބޭނުންވާ ފުޅާ ސަރަޙައްދީ އޮނިގަނޑެއްގެ ތެރެއިން ކުރިއަށްދާ ގުޅުމެކެވެ. އޭރުގެ ބޮޑުވަޒީރު ފާމް މިން ޗިން 2024 ވަނަ އަހަރު އިންޑިއާއަށް ކުރެއްވި ދަތުރުފުޅުގައި ސޮއިކުރެވުނު ކޮމްޕްރިހެންސިވް ސްޓްރެޓީޖިކް ޕާޓްނަރޝިޕްގެ 2024-2028 އެކްޝަން ޕްލޭންގެ ދަށުން، ބައިނަލްއަޤުވާމީ ޤާނޫނުތަކާއި، ޚާއްޞަކޮށް އދ. ގެ ކަނޑުގެ ޤާނޫނާބެހޭ މުއާހަދާ (އަންކްލޯސް) އާ އެއްގޮތަށް އިންޑޯ-ޕެސިފިކް ސަރަޙައްދުގެ ގުޅުން ބަދަހިކުރުމަށް ވަނީ އެއްބަސްވެފައެވެ. އދ. ގެ ސަލާމަތީ މަޖިލީހުގެ ދާއިމީ ގޮނޑިއެއް ހޯދުމަށް އިންޑިއާއިން ކުރާ މަސައްކަތަށް ވިއެޓްނާމުން ތާއީދުކުރާކަން ހާމަކުރިއިރު، ދެ ޤައުމުންވެސް ވަނީ އާސިއާންގެ މުހިންމުކަން ކަށަވަރުކޮށްދީފައެވެ.

މި އެއްބާރުލުމަކީ މެދުފަންތީގެ ޤައުމުތަކަށްވެސް ސަރަޙައްދީ ނިޒާމުގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރެވޭނެކަން ގަބޫލުކުރާކަމުގެ ނިޝާނެކެވެ. ބޮޑެތި ބާރުތަކުގެ ވާދަވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ތާށިވުމުން ސަލާމަތްވުމުގެ ބަދަލުގައި، ވިއެޓްނާމާއި އިންޑިއާއިން މިހާރު މަސައްކަތްކުރަމުން ދަނީ ގުޅިގެން ނިޒާމު ބައްޓަންކުރުމަށެވެ. ދެޤައުމުގެ ގުޅުން ބަދަހިކުރުމުގެ ތެރެއިން، އެހެނިހެން ތަރައްޤީވަމުން އަންނަ ޤައުމުތަކަށްވެސް މިނިވަންކަމާއެކު އުޅެވޭނެ ޖާގަ ފުޅާކޮށްދެއެވެ.

އެހެންނަމަވެސް، މި ގުޅުމުގައި ގޮންޖެހުންތަކެއްވެސް އެބަހުއްޓެވެ. ވިޔަފާރީގެ ގުޅުންތައް ވަރުގަދަވި ނަމަވެސް، ވިޔަފާރީގެ ބެލެންސް ނެތުމަކީ މައްސަލަތަކެއް އުފެދިދާނެ ކަމެކެވެ. 2025 ވަނަ އަހަރު ވިއެޓްނާމުން ވަނީ އިންޑިއާއާއެކު ކުރި ވިޔަފާރިން 4.2 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ސަރޕްލަސްއެއް ހޯދާފައެވެ. އިންޑިއާއިން ވިއެޓްނާމްގައި ކޮށްފައިވާ ގާތްގަނޑަކަށް 2 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ އިންވެސްޓްމަންޓަކީ ކަނޑައަޅާފައިވާ އަމާޒުތަކާ އަޅާބަލާއިރު ކުޑަ މިންވަރެކެވެ. ޑިޖިޓަލް އިޤުތިޞާދުގެ އެއްބާރުލުމުގައި ޤަވާޢިދުތައް އެއްގޮތްކުރުމުގެ މައްސަލަތައް އެބަހުއްޓެވެ. ރޭވުންތައް ގިނަވި ނަމަވެސް ތަންފީޒުކުރުން ލަސްވުމަކީ، އީސީއެސްޕީގެ އައު ނިޒާމުތަކުގެ ތެރެއިން ޙައްލުކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.

މި ގުޅުމުގެ އޮނިގަނޑު މިހާރު ވަނީ ފުރިހަމަވެފައެވެ. ދެން ބޭނުންވަނީ ޢަމަލީ މަސައްކަތްތަކެކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ސެމިކޮންޑަކްޓަރ ސަޕްލައި ޗެއިންތަކާއި، ފިންޓެކް ގުޅުންތަކާއި، ހަކަތައިގެ ބަދަލުވުންތަކަށް ފައިނޭންސްކުރުމާއި، އަދި ކުރިއަށްދާ އާސިއާން-އިންޑިއާ ވިޔަފާރީގެ އެއްބަސްވުން މުރާޖަޢާކުރުން ފަދަ ކަންކަމުގައި ސީދާ އެއްބަސްވުންތަކަކަށް އައުން ހިމެނެއެވެ.

ބޮޑެތި ބާރުތަކުން ސަރަޙައްދީ ނިޒާމުގެ އުޞޫލުތައް ކަނޑައަޅަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް، ވިއެޓްނާމާއި އިންޑިއާއިން ދައްކުވައިދެނީ އެ އުޞޫލުތަކަކީ ބަދަލުނުކުރެވޭނެ އެއްޗެއް ނޫން ކަމެވެ. ދެ ޤައުމުގެ އާބާދީ އެއްކޮށްލުމުން 1.5 ބިލިއަނަށްވުރެ ގިނައިރު، މިއީ ދުނިޔޭގެ އެންމެ ހަލުވިކޮށް ކުރިއަރަމުން އަންނަ ދެ އިޤުތިޞާދެވެ. އަދި ދެ ޤައުމުގެ މެދުގައި އޮތް ހަރުދަނާ ގުޅުމުގެ ސަބަބުން، މެދުފަންތީގެ ޤައުމުތަކާމެދު އާންމުކޮށް ދެކޭގޮތަށްވުރެ ބޮޑު ނުފޫޒެއް ފޯރުވުމުގެ ބާރު މި ދެޤައުމަށް ލިބިގެންވެއެވެ. ޓޯ ލަމްގެ ދަތުރުފުޅުން އުފެދޭ އެންމެ ބޮޑު ސުވާލަކީ، މި ސްޓްރެޓީޖިކް ބާރުވެރިކަން ތަރައްޤީގެ ޙަޤީޤަތަކަށް ބަދަލުކުރެވިދާނެތޯ ކުރެވޭ ސުވާލެވެ.

(މި ލިޔުމަކީ ވިއެޓްނާމްގެ ހޯ ޗީ މިން ނޭޝަނަލް އެކެޑަމީ އޮފް ޕޮލިޓިކްސްގެ ސެންޓަރ ފޯރ އިންޑިއާ ސްޓަޑީޒްގެ ފެލޯ، ޑޯ ކުއޮންގް މަން ލިން ލިޔުއްވާފައިވާ ލިޔުމެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ރިޕޯޓެކެވެ.)